woensdag 16 januari 2019

Wat is een veganist?


We hebben een boek uit de bibliotheek gehaald met recepten voor warme maaltijden voor 4 weken. Plus een groot aantal ontbijtjes, tussendoortjes, smoothies, shakes en natúúrlijk allerlei heerlijks voor de fika. Niet dat we speciaal goede voornemens gemaakt hebben voor het nieuwe jaar, we hebben gewoon over één en ander nagedacht. Marina eet al langere tijd zo veel mogelijk veganistisch, in ieder geval heeft ze het vlees helemaal afgezworen. Ze zegt dat ze nu eindelijk van de puistjes af is. 


Niet dat we last van puistjes hebben, maar wel van wat andere dingen, zoals fibromyalgie en astma. En Richard heeft hooikoorts en overgewicht. Het eten van vlees schijnt in verband gebracht te kunnen worden met (chronische) ontstekingen, waaronder reuma, waaronder dus ook fibromyalgie. Melkproducten, met name kaas, staan in dat kader voor astma. En allergieën. Dan is de conclusie wel vrij voor de hand liggend: we gaan een tijdje veganistisch eten, en doen op die manier ons eigen empirisch onderzoek: voelen we ons over een paar maanden beter, ja of nee?

Dit 'Project' heeft nog andere voordelen: ten eerste testen we graag nieuwe recepten en producten, dus daar kunnen we ons absoluut uitleven. Ten tweede doen we er natuur en milieu een dienst mee. 

Bovenstaand kookboek begint met het beschrijven van het stereotype beeld wat veel mensen nog steeds van veganisten hebben. Ik vind het hilarisch (zie dat soort beschrijvingen dan als een soort film voor me...), wil jullie een vertaling (uit de losse pols, dat wel) niet onthouden: 

*Een veganist is om te beginnen natuurlijk een persoon die van dieren houdt en een gepassioneerd milieubeschermer. 
*Een veganist brengt dagelijks meerdere uren door met het weken van bonen en het koken van linzen, terwijl hij of zij langzaam in een pan worteltjessoep roert en op een selderijsteel knaagt. 
*Een veganist brengt de vrije tijd graag door met het bespuiten van bontjassen in de stad, het inbreken in nertsfarms en het schrijven van boze brieven naar de regering over tekortschietende millieuwetten.
*Uiteraard heeft elke veganist de kledingkast vol met t-shirts in batikprint en een grote voorraad wierrook en wiet verstopt in een bureaulade.
*Wanneer je iemand ziet, vastgeketend aan een koe buiten een slachterij, of krampachtig de stam van een oude eik omhelzend, dan is dat er zeker ook één. Zonder twijfel, dat is een veganist.

Zo, nu aan jullie als lezers de taak om bovenstaand beeld zo aan te passen dat Marina, Richard en ik er in passen...





vrijdag 11 januari 2019

Eetcafé *Bij de drie honden*

Ziehier een zich dagelijks afspelend tafereel: de dapperste van de drie komt kijken of er wat lekkers ligt bij de vogelvoerboom


De rest van het gezin komt dan al snel vanuit het bos aanlopen. Richard, onze verslaggever van de torp, was ter plekke, om vanuit de keuken wat beelden vast te leggen:



Uitkijken bij het oversteken, je weet maar nooit…:




dinsdag 8 januari 2019

't Kan vriezen, 't kan dooien


De eerste week van januari was het steeds zo: het kon vriezen, het kon dooien. Letterlijk. Dus glad op de wegen af en toe, en langzaam, heel geleidelijk, verdween het witte laagje. Gistermiddag werd het mistig, vlak voordat ik met buurvrouw Kristina naar het zwembad in Deje zou rijden. Kristina heeft in september een nieuwe knie gekregen, en kreeg onlangs van de fysiotherapeut opdracht om te gaan zwemmen. Op maandagmiddagen zijn er een aantal uren voor 'ouderen' en invaliden, en of ik zin had mee te gaan? Tsja… 

Ze had haar invalidenkaart (hopelijk is die maar tijdelijk) meegenomen, zodat we pal naast de ingang konden parkeren. Dat was prettig, want toen we na twee uur zwemmen en stretchen en jacuzzi en sauna en douchen weer buiten kwamen, was het glad.


En vanochtend lag er minstens 10 cm verse sneeuw. Plaksneeuw, zo bleek, want met name Ronja zat binnen 50 meter wandelen helemaal vol sneeuwballen, dankzij de krulletjesvacht… De hele ochtend bleef het sneeuwen, pas om een uur of twee kwam de sneeuwschuiver langs.


Maar we hebben weer geluk hier, en ik heb met de mensen in gemeente Norrtälje enorm te doen: sinds de storm Alfrida, van Nieuwjaarsdag, zijn daar nog steeds duizenden huishoudens zonder stroom. Afgezien van het feit dat het door de omgevallen bomen moeilijk is om bij de electriciteitsmasten te komen om 'de orde te herstellen', is het in die regio nog veel harder gaan sneeuwen dan bij ons. Een 25 centimeter, binnen een goede 12 uur, waardoor bomen die vorige week nog niet helemaal omgewaaid waren, nu alsnog onder het gewicht van al die sneeuw bezwijken… Bovendien waait het er flink bij, zodat er steeds opnieuw enorme sneeuwduinen ontstaan. Er is hulp van defensie ingeroepen, in de vorm van voertuigen met rupsbanden, om bij de masten te kunnen komen, voor reparatie, (op meerdere plaatsen moet er een compleet nieuw electriciteitsnet aangelegd worden!) maar met name ook voor het toegankelijk maken en houden van de getroffen gebieden voor de hulpdiensten. 

Vorig jaar zijn er in heel Zweden huis-aan-huis foldertjes verspreid, met adviezen voor maatregelen, voor het geval van calamiteiten. Onder andere batterijen voor zaklantaarns, een powerbank om mobiel en computer op te kunnen laden, kaarsen, warme dekens, en eten en water voor drie dagen. Plus een campingsetje type spiritusbrander oid om te kunnen koken. Drie dagen maar? Inmiddels zijn bij al die gezinnen na een week de vriezers wel ontdooid, de toiletten kunnen nog steeds niet doorgespoeld worden, aan hun mobiel en hun laptop hebben ze niks zonder internet, en de telecombedrijven hebben nu eenmaal stroom nodig om te kunnen functioneren. Arme mensen. Even boodschappen doen gaat op veel plaatsen nog steeds niet.

Ik herinnerde me opeens dat ik ooit, tijdens een wintervakantie in Zwitserland in het kookboek van onze gastvrouwe aan het bladeren was, en daar een lijst vond van een minimaal benodigde voorraad voor drie wintermaanden voor een gezin van 4 personen... Drie maanden, geen drie dagen. Dan gaat het natuurlijk om bergdorpjes die compleet insneeuwen, maar lijkt drie dagen niet wat érg kort? In Zweden heb je toch vaak wel échte winters, geloof ik? Alleen dat al...

Zoals Kristina pleegt te zeggen: 'zoals wij wonen' hebben we geluk: we hebben hout uit eigen bos, water uit eigen bron wat op eigen kracht het huis in stroomt (behalve afgelopen zomer dan), en we hebben een houtkachel en een houtfornuis voor de warmte en het eten (en koffie!) maken. De vriezer zou bij ons inmiddels ook ontdooid zijn, maar we zouden al dat ontdooiende eten tenminste in alle rust kunnen klaarmaken zodat het nog wat langer houdbaar is in de aardkelder. Of gewoon in de schuur, want vanaf morgen gaan de temperaturen zakken. Eerst naar min vijf. Daarna naar min vijftien. De tassen waarin we hout uit de schuur halen staan alweer in het halletje.



woensdag 2 januari 2019

Nieuwjaarsconcert van de torp

Tijdens deze schoolvakantie hebben de beide buurkinderen van nummer 2 voor het eerst een piano van dichtbij gezien. Dat ze er nog op mochten spelen ook, was het hélémaal! De ene is vier, de andere acht, en inmiddels zijn ze het eerste echte liedje aan het leren. Aangezien het bij muziek niet alleen om het indrukken van toetsen gaat (vind ik tenminste), slepen we er van alles bij. Hoog/laag bijvoorbeeld. En ritmes. Ik vond in het gastenhuisje de bongo's, die we ooit hadden gekocht, dat maakte het iets makkelijker om ritmes na te doen. Tot nu toe vinden de broertjes het allemaal prachtig. Ik ook.

En als we dan toch bezig zijn… 


Ronja maakt er direct een show van:




Verder was het bij ons op de torp een rustige Kerstvakantie. 


Veel mooi weer, een hele week vorst, en daarna regen, dus spiegelgladde wegen. Richard kwam één keer niet verder dan de buren, hoever is dat, 200 meter? 300? De zand-en-gruis-auto kwam pas de volgende ochtend, dus die avond moest de musical met een violist minder gespeeld worden…

De kerstdagen hebben we heerlijk uitgerust, de honden hielpen zelfs mee de paketten open te maken, dus daar hoefden we ook al geen zorgen over te hebben:



Dat Ronja vantevoren al aangaf dat er in één van de dozen eten moest zitten, klopte inderdaad. Alleen ging het haar niet om de pepernoten, maar om het zakje hondensnoepjes wat ook in die doos zat.


Wanneer je als hond tijdens de jaarwisseling het bakken van 3-in-de-pan in de gaten moet houden, ben je daarna echt wel uitgevloerd. Dat het vrouwtje dan meent je te moeten toedekken, dát moet ze zelf maar weten. Als er nou nog iemand een poppenwagen had staan…?



Het was overigens de laatste jaarwisseling in Zweden waarop vuurwerk afgestoken mocht worden. In het dorp beneden was er wel wat, een paar minuten, maar iedereen heeft schapen en koeien en paarden buiten lopen, om alle katten en honden niet te vergeten. Het enige waar ons drietal nu steeds van schrok, waren de ploffen van de sneeuw, die van het dak viel. Het dooide nogal, dan krijg je dat. Dat geplof zorgde voor een hoop onrust: elke keer verplaatsten ze naar een andere plek in kamer of keuken. Maar dat was dan ook alles.

Op Nieuwjaarsdag hadden we de storm Alfrida in Zweden. In een groot deel van het land stormwaarschuwing code oranje. Wij hadden geluk, het waaide af en toe enorm, maar er bleek vanochtend maar één boom in de buurt te zijn omgewaaid. (Wel weer uitgerekend over de weg naar Fallet, waar de gasten nog waren, die daar met hun honden het stadse vuurwerk waren ontvlucht. Gelukkig waren die vandaag nog vrij.) De stroom was natuurlijk wel weer uitgevallen, maar ik hoefde dankzij het houtfornuis mijn ochtendkoffie niet op te geven. Ik moest wel eerst met een zaklantaarn de lucifers zoeken om een paar kaarsen aan te steken, want veel maanlicht is er momenteel niet. Toen de koffie eenmaal klaar was, floepten ook de lampen aan, en begonnen koelkast en vriezer weer druk te zoemen. Elders in Zweden hebben tienduizenden huishoudens heel wat langer zonder stroom gezeten. En op een aantal eilanden ook zonder verbindingen naar het vaste land - geen veerbootjes met dat weer. 

Dus ja, je kunt wel zeggen dat dit geen saai begin van het jaar was. Ik blijf gewoon bloggen.