vrijdag 20 september 2019

Teut

Dat het herfst aan het worden is, realiseeerde ik me vorige weekend bij het opentrekken van de slaapkamergordijnen: een enigszins schichtige mama ree met twee kalfjes staken schuin de weg over en liepen achter ons gastenhuisje langs het bos in, richting buren Stig en Kristina. Behalve één keer wat verder van huis, had ik ze de hele zomer niet meer gezien. Ik kon op deze afstand niet zien of het onze vertrouwde 'oude' mama was, of haar kind van het jaar ervoor. Maar naar het gedrag te oordelen was het de laatste, de oude mama kent het terrein op haar duimpje, en is absoluut niet schichtig in de buurt van ons huis.

Hoe het die dag verder is gegaan met dit gezinnetje, hoorde ik wat later van Kristina: ze hebben bij hun appelboom, die niet ver van het huis staat, heerlijk van de valappeltjes staan eten. En blijkbaar hadden die appeltjes er al een aardig tijdje gelegen, zijn vermoedelijk gaan gisten, want de twee kleintjes leken stapelgek. Stoven alle kanten uit, maakten de meest idiote sprongen, eentje ging bij een mislukte landing compleet onderuit, en mama ree had het zó druk met het in de gaten houden van haar zootje ongeregeld, dat ze niet eens merkte dat Stig en Kristina in de deuropening stonden te kijken... Na verloop van tijd had ze duidelijk genoeg van al dat gestuiter, en vertrok met grote sprongen richting dorp. 

Ik vraag me af of ze daar uiteindelijk veel mee opgeschoten is, want in het dorp staan ook heel wat appelbomen, waarvan de eigenaars de opbrengst niet kunnen verwerken...

zondag 15 september 2019

Van Kopenhagen naar Praag

Soms voel ik me net het vrouwtje uit zo'n ouderwets weerhuisje, wat bij slecht weer met een parapluutje tevoorschijn komt, bij goed weer met een parasolletje. Maar hoe is dat nu met wind? Ik heb een hekel aan wind. Neem nu dit weekend: tot twee keer toe kon ik niet inslapen 's avonds, en vannacht kwam er inderdaad weer een enorme plens regen met heel veel wind. Momenteel zonnig buiten, Richard loopt ook al het gras te maaien (zal wel één van de laatste keren zijn deze zomer), maar ik zit lekker met Gaia op de bank om jullie een beetje bij te praten over de hoogtepunten van de afgelopen maanden.


In juni studeerde Marina af in Kopenhagen.
Ze had een bijzonder programma gekozen, met alleen maar Tsjechische componisten. Een paar stukken, die zelfs haar Kopenhaagse leraar niet kende, had ze tijdens haar jaar in Praag gevonden. En aangezien er een Tsjechisch jurylid bij haar examen zat, was het toch wel spannend hoe de reacties zouden zijn. Verder speelde Richard mee in één van de stukken, dat zorgde voor nog meer spanning.


 Het ging er helemaal niet om of ze wel of niet zou slagen, maar meer om hoe 'men' het zou waarderen dat ze met dit specifieke programma zogezegd 'haar nek zou uitsteken'. Ze slaagde met een 12, het hoogst mogelijke resultaat in Denemarken. 


Wij als gezin, inclusief oma, waren er bij, oma vanuit Eindhoven, Yuri vanuit Budapest, Eva vanuit Halmstad en wij vanaf de torp. Het gebeurt niet zo vaak, dat we elkaar allemaal samen zien...


Een paar weken later verhuisde Marina naar Praag. Ze had vrijwel al haar bezittingen verkocht of weggegeven, er bleven maar een paar dozen en twee koffers over. De koffers gingen mee, de dozen staan nu bij ons op de hooizolder. Inmiddels heeft ze de eerste leerlingen lesgegeven daar, via de instantie die bemiddeld voor de mensen die min of meer tijdelijk vanuit het buitenland in Praag gestationeerd zijn. Er breken spannende tijden aan: gaat ze het redden om de komende jaren voet aan de grond te krijgen daar? Ze wil het zó graag, Praag is echt haar stad. 

maandag 9 september 2019

Roze...

Mijn Nederlandse rijbewijs zou verlopen in november. Aangezien we niet van plan zijn naar Nederland terug te gaan, wilde ik het zodoende graag omzetten in een Zweeds rijbewijs. Inloggend op de Zweedse equivalent van 'Rijksdienst voor Wegverkeer' (Trafikverket), kon ik er niet achter komen hóe te werk te gaan. Er waren talloze formulieren, maar welke moest ik hebben?

Rekening houdend met de mogelijkheid dat dit weleens láng kon gaan duren, schreef ik dus al eind april een mailtje naar Trafikverket. Binnen 24 uur antwoord: ik zou een formulier krijgen toegestuurd, waarmee ik een buitenlands rijbewijs in een Zweeds kon omzetten. Dat formulier kwam inderdaad na een dag of vijf, dus tot zover ging alles vlot. Het merkwaardige was alleen, dat ik slechts mijn persoonsnummer hoefde op te geven (waarmee adres en alle belasting-etc. zaken naspeurbaar waren), plus het nummer van mijn  geldige rijbewijs. Verder moest ik mijn originele rijbewijs bijvoegen, en opsturen naar een postbusnummer in Örebro. Geen woord over bepaalde kosten, geen woord over pasfoto's, dat kwam toch wel wat vreemd op me over. 

Ten eerste moest ik maar hopen dat mijn rijbewijs plus formulier gewoon aan zouden komen - aangetekend versturen was niet mogelijk, en de posterijen hebben hier tegenwoordig niet meer zo'n goede naam, als ik het zo mag uitdrukken… Voor alle zekerheid maar even een kopietje gemaakt van zowel formulier als origineel document. Ten tweede kreeg ik het akelige vermoeden dat ik misschien inderdaad alleen maar een ander rijbewijs zou krijgen, wat dan vervolgens gewoon in november zou verlopen.

Een maand later, ik wilde net navraag doen over het al dan niet aankomen van mijn papieren, kwam er een brief met de post: de aanvraag voor vervanging was goedgekeurd, ik moest 250 kronen overmaken (25 euro), en bij de instantie in Karlstad, waar men rijexamen moet doen, een pasfoto laten maken. Dat zou dan ook nog 100 kronen kosten, maar dan zou ook alles verder geregeld worden. Geen woord over geldigheid. 

Twee weken later, de tijd tikte gewoon door, had ik gelegenheid om tijdens openingstijd van Trafikverket naar Karlstad te gaan. De pasfoto werd héél professioneel gemaakt, in een kamertje waar zeer duidelijk twee voetjes op de vloer waren geschilderd, waar ik moest gaan staan. Met een tikje op het computerscherm vóór me, kreeg ik de instructies in beeld, terwijl er een batterij lampen aanging, waarbij je in een verhoorszaal bijna direct al je overtredingen zou bekennen. Even later kwam mijn foto op het scherm. Klik links, als U tevreden bent, klik rechts als U de foto opnieuw wilt maken. Ik stond er heel aardig op, vond ikzelf, dus klikte links. Toen werd me gevraagd een handtekening op een ander schermpje te zetten. Klik links, etc. (Hoeveel pogingen zou iemand kunnen doen voordat men verdenkingen van handtekeningvervalsing zou gaan koesteren?) Vervolgens moest ik me bij de receptie melden. Daar kreeg ik een plaatje te zien van hoe mijn nieuwe rijbewijs er uit zou gaan zien. Mocht ik niet tevreden zijn, kon de hele procedure nog overgedaan worden. De 100 kronen kon ik overigens níet ter plekke betalen, daar zou me een faktuur voor worden toegestuurd. Dat duurde een week of twee.

Serieus, gaat dat in Nederland tegenwoordig ook zo?

De vriendelijke dames bij de receptie konden mij in ieder geval verzekeren dat het nieuwe rijbewijs gewoon 10 jaar geldig zou zijn. Dat was een grote opluchting, want ik had al uit zitten rekenen dat, wanneer ik vervolgens dat vervangen rijbewijs weer moest gaan verlengen, de datum van verlopen geváárlijk dichtbij zou komen...

Me herinnerend, dat Richard destijds zijn rijbewijs, met medeneming van een andere legitimatie,  bij de politie in Karlstad moest ophalen (ze wilden duidelijk zeker weten dat hij was wie hij was), was ik perplex toen ik binnen twee weken een nieuwe brief kreeg van Trafikverket. Met mijn nieuwe rijbewijs. Ook niet aangetekend, nee, gewoon in een buitenbrievenbus zonder slot.
Goed dat ik dat vantevoren niet wist. Hoe dan ook, over 10 jaar (laten we zeggen 9 jaar en 8 maanden) zal de procedure een heel stuk eenvoudiger zijn!

Ik vraag me alleen één ding af: 
Waarom roze?
Met álles wat ik zelf mocht kiezen, wáárom dan niet de kleur???






dinsdag 3 september 2019

Dit jaar geen seringenlimonade

Begin september, het wordt al aardig herfstig buiten. Veel regen deze zomer, een paar dagen tegen de 30 graden, maar verder heerlijk weer. We hebben de hele zomer kunnen douchen, de wasmachine kunnen draaien, en na een augustusmaand met heel veel regen is het water in onze bron nu al weer aan het stijgen.


We zijn er erg blij mee, want de natuur heeft vorige zomer toch een flinke klap gekregen. Onze seringenbomen zagen er dit voorjaar maar droevig uit. Ze bloeiden wel, maar niet met de overtuiging die we van ze kenden. Dus ze mochten hun bloemtrossen houden, ik heb zelfs geen vaas gevuld: alle nectar mocht naar de bijen, wat mij betreft.


Deze lelies hebben daarentegen overdadig gebloeid, ze duiken op steeds meer plaatsen op, schijnen een specialiteit van deze omgeving te zijn.


Vanwege mijn nog steeds op-en-neer gaande spierklachten heb ik besloten niet langer op een grote moestuin in te zetten, dus er gingen wat overgebleven aardappels in grote plantenpotten op het terras, en natuurlijk heb ik volop klein spul gezaaid in de verhoogde plantenbakken. Radijsjesmix onder andere, niet alleen een mix wat kleur en vorm betreft, maar zeker ook in smaak.


Bosbessen en frambozen hebben we nauwelijks gezien, er lijkt veel te zijn 'overleden', hier in de buurt. Ronja vond natuurlijk af en toe wat, op een wandeling, maar wat er stond was niet echt een uitnodiging om op pad te gaan met een grote rugzak en lege doosjes. Gelukkig had, dankzij al het gezeul met emmers water (dank aan Yuri en Richard!) vorige zomer, een heel groot deel van de aardbeienplantjes in de tuin wél overleefd. En gelukkig waren we ook meestal Ronja en Gaia te slim af, met gaas en zo, zodat we heerlijk aardbeien hebben kunnen eten. Zelfs ijs gemaakt:
-aardbeien half laten bevriezen
-bananen in plakjes invriezen
-dan in de keukenmachine samen met
-(haver-)yoghurt
-vanillepoeder
-geraspte kokos
Je reinste softijs werd het, heerlijk!
De resten gingen terug de vriezer in, daar hadden we later iemand een gat mee in het hoofd kunnen gooien, zo hard als dat werd. Maar eenmaal half ontdooit nog net zo lekker...

Bij het optrekken van wat knoflook uit de bakken had ik me al een paar keer afgevraagd wat dat toch voor kuiltjes waren in de grond. Het róók in ieder geval níet naar kat, al zien we de buurkatten met enige regelmaat in onze tuin jagen. Inmiddels is dat vraagstuk ook opgelost:


Er zijn er wel meer die het naar hun zin hebben met regen!



donderdag 30 mei 2019

Luchtbel in de schoorsteen etc

Het probleem met het fornuis is opgelost! De schoorsteenveger heeft ons weer een hoop geleerd: 
Met dit soort weer, (zon, warm, en dan weer regen, koud) wil er nog weleens een soort luchtbubbel in de schoorsteen ontstaan die daar vastzit. Dus dan trekt het niet. Vervolgens opende hij een heel klein luikje in het fornuis, tussen de beide ovens, stopte daar een vel krantenpapier in, en stak dat aan. Prompt een mooi vlammetje. Vervolgens werd er een krant aangestoken in het fornuis, en daar was de trek zo goed dat de lucifer uitwaaide... Geen wonder, dacht ik, meneer, u hebt net de schoorsteen geveegd, dus daar kan geen obstructie meer in zitten. Maar goed. 
Om een lang verhaal kort te maken (voor zover dat voor mij mogelijk is...): géén probleem met het rookkanaal, en géén probleem met het fornuis zelf, dus we hebben alweer meerdere keren op hout gekookt en brood gebakken. En inderdaad trok de schoorsteen weer een keer niet, maar nu ken ik de truc. 

Ik had graag een mooie foto van een gezellig brandend fornuis willen bijsluiten, maar ik werk nu aan Richard's laptop, oftewel 'mijn oude' chromebook, waar ik eeuwig en altijd ruzie mee had. Mijn eigen laptop wilde namelijk opeens niet meer starten. Normaal gesproken zijn ook daar trucs voor, zodat je, eenmaal op het startscherm gekomen, probleemoplossend te werk kunt gaan. Maar zelfs buurman Erik kreeg dat niet voor elkaar. Dus ben ik gisteren naar de stad gereden om het apparaat te laten nakijken. 
Mevrouw, dat gaat waarschijnlijk niet zo lang duren, uw laptop moet opnieuw geïnstalleerd worden, u krijgt een sms-je als het klaar is. En dat is dan 700kr. 

Een paar uur later kreeg ik een sms-je. Of ik even contact wilde opnemen met klantenservice? Nadat ik me op mijn nieuwe mobiel (ik probeer me na een iphone nu in te werken in de geheimen van een android) door een heel keuzemenu had heen geworsteld was ik al meteen aan de beurt. Het bereik op de torp hield, gelukkig, en de mevrouw aan de andere kant van de lijn kon ik zelfs bijna altijd verstaan. Er was gebleken dat dat opnieuw installeren niet zo eenvoudig was, dus eigenlijk moest de laptop doorgestuurd worden - of ik daar mee akkorrd ging? En ja, het werd dan wel wat duurder.... Waarom was ik niet verbaasd?

Dat het vandaag regent, verbaast me ook al niet: het is ook hier Hemelvaartsdag, en mijn moeder zei vroeger altijd dat het dan meestal regent. Ze heeft wel opvallend vaak gelijk gekregen wat dat betreft... Maar ik maak me er niet zo druk om, de dag wordt super gezellig, want omdat buurvrouw Kristina vanavond mee gaat naar de opera, zijn we er als dank tussen de middag te eten gevraagd. Ze kan érg lekker koken, dus we verheugen ons dubbel.

zondag 19 mei 2019

We gooien het bijltje er niet bij neer

Twee weken geleden zijn Richard en buurman Stig samen naar Molkom gereden: wij hebben namelijk geen aanhanger, zelfs geen trekhaak aan de auto, en er moesten wat gekregen spullen opgehaald worden. Stig was zo aardig om te helpen. Dat weekend zou iemand uit het dorp de omgewaaide bomen uit ons stukje bos komen halen en ze in 'hapklare brokken' zagen. (We hebben geen motorzaagdiploma, hij wel. Bovendien heeft hij in de bosbouw gewerkt.) Dan hoefden we de brokken 'alleen nog maar' te klieven. De daarvoor benodigde houtkliefmachine stond in Molkom op ons te wachten: vanwege verkoop van een huis overbodig geworden.


Onze bosbouwer kwam allereerst met pakweg 7 kubieke meter berkenhout aanrijden: hij had afgelopen winter uitgedund in zijn eigen bos en dit hout was over. Of wij interesse hadden? Ten eerste konden we niet begrijpen hoe je nu hout óver kunt hebben, ten tweede hadden we zeker interesse, want wat is heerlijker stoken dan berk? En berken hebben we niet op ons erf. Althans geen opstookbare. 


Zodoende lag er al een enorme berg blokken voordat er ook nog maar een boom uit eigen bos was gekomen, daar is hij gisteren nog voor terug geweest. Vijf bomen totaal (eentje hing gevaarlijk scheef, dus die moest er ook aan geloven), naar schatting een kubieke meter ongekliefd hout per boom, levert bij elkaar een kuub of 7 gekliefd hout op. 

Dat klieven/kloven schoot alleen niet zo op: de overtollige houtklief bleek zó traag te zijn, dat je per blok op je gemak een kop koffie kon drinken. Dus dat viel tegen... De bijlen in de schuur zijn ook oud, stokoud, misschien wel bijna antiek, zodat we die mooie zondagochtend bij verschillende bedrijven houtkliefmachines hebben zitten vergelijken. En de gekregen klief hebben klaargezet voor de stort.



De nieuwe, bestelde, machine zou al op dinsdag thuisbezorgd kunnen worden. Wat gebeurde er dinsdagochtend in alle vroegte: sms-je van het transportbedrijf. 'Staan die bordjes nog in Butorp, daar waar het asfalt ophoudt, dat er geen zwaarder verkeer dan 4 ton langs mag?' Tsja, die stonden er de vorige dag nog... Dan moest ik 's middags tussen twee en vier bij het dorpshuis het pakket oppikken. Punt één had Richard dan de auto mee voor zijn werk, punt twee was het pakket zwaarder dan ikzelf, en is het vanaf het dorpshuis 3 km lopen. Buren bellen? 

Lang leve de lokale faceboekgroep, waar ik dat van die bordjes voor de zekerheid even navroeg. Bel maar even naar de gemeente, vond iemand, want de weg is na de dooi al zo opgedroogd, ze zijn vermoedelijk gewoon vergeten die bordjes weg te halen... Dus ik de tuin in (daar is beter bereik met de mobiel, op sommige plaatsen althans), en na twee keer doorverbinden kreeg ik iemand aan te lijn, die me vertelde dat men juist bezig is die bordjes overal weg te halen. 

Zodat de vrachtwagen van de pakketdienst 's middags gewoon voor kwam rijden, met als kommentaar: jullie wonen wel erg ver in het bos, zeg! Maar het pakket werd wel helemaal naar de houtschuur gereden en op een pallet getild. Maar goed ook, want 's nachts begon het te regenen. En het bleef de rest van die week regenen. Dat weekend kwam Eva een paar dagen logeren, super gezellig, maar dáárna heeft Richard de nieuwe klief in elkaar gezet:


Dus sinds afgelopen woensdag zijn we eindelijk dagelijks aan het klieven. Het gaat nog wel een paar weken duren voordat het klaar is. Misschien met Pinsteren? Traditiegetrouw moet het brandhout met Pasen gekliefd zijn en minstens tot midzomer drogen... Richard had het laatst nog over een speciale bijl, die handmatig klieven makkelijker moet maken. Maar 12, 13 kuub? En dan als musicus? Ik ben wel heel erg blij met die machine!






zaterdag 4 mei 2019

Onenigheid

Wandelaars. 
Volgens onze honden veel te veel wandelaars.
Veel te lawaaierig vooral…
Onze dorpelingen vinden dat ook, vooral de bosbezitters onder de dorpelingen. De meeste dorpelingen dus. Dat lawaaierig dan misschien niet, maar voor de rest...

Het zit zo: onze dorpelingen hebben een soort wandelpad gemaakt naar een meertje in de buurt. Een prachtig meertje, klein maar fijn. Gezamenlijk is daar een schuilplaats tegen de wind aangelegd, alsmede een grill-plaats met een paar banken. Er ligt tegen de achterkant van de hut wat hout, voor de dorpelingen die willen grillen. Heerlijk toch?

Twee jaar geleden, toen het allemaal weer een beetje begaanbaar was na de winter, werd er weer 2 kuub hout neergelegd. Begin juni was dat op. Dat was raar. Tijdens een weekendwandeling stond er een verlaten tentje. Dat was ook raar. Wat bleek? In een naburig dorp had iemand het jaar ervoor een bedrijfje opgestart met natuur-avontuurvakanties in Zweden. Wandelen, fietsen, dat soort dingen. Op hun website werd ook reclame gemaakt voor een tweedaagse wandeling met overnachting in de wildernis. Daar wisten alle boseigenaren uit ons dorp niks van, dat bleek pas toen ze af en toe een praatje maakten met langstrekkende wandelaars. 

Kort gezegd is het zogenaamde 'allemansrecht' met voeten getreden. Het is namelijk gebruikelijk om de grond-/boseigenaar om toestemming te vragen als je op zijn terrein wilt kamperen, wanneer je weet wie dat is. Bovendien mag je niet langer dan 24 uur blijven staan, en het tentje stond er vaak meerdere dagen. Verder mag je niet stelen (hout), en je moet je troep opruimen. Wat dat laatste betreft waren de mensendrollen en al het wc-papier achter de windvang de grootste ergernis. Om nog maar niet te spreken van de brutaliteit om de grondeigenaren geen kroon te vergoeden. En het risico van bosbrand, afgelopen zomer natuurlijk bijzonder actueel. Terwijl de tochten, dat vonden ook veel wandelaars, wel héél erg aan de prijs waren. 

Er is vanuit ons dorp twee jaar lang geprobeerd om het op een prettige manier op te lossen. Men heeft bijvoorbeeld voorgesteld de wandelaars een half uurtje langer te laten lopen en dan op Björnvålsfallet te laten overnachten, etc etc, een soort samenwerkingsverband op te zetten tussen ons dorp en het bedrijfje uit het buurdorp. Dat liep niet zo goed, en uiteindelijk hoorde ik gisteren, dat de politie vandeweek een brief aan het betreffende bedrijf heeft overhandigd: de privéroute mag niet voor commerciële doeleinden gebruikt worden, en aan het meertje mag men niet overnachten.

Nu ik dit schrijf, realiseer ik me opeens dat het vandaag 4 mei is, voor Zweden een dag als alle andere. Zou het een idee zijn om het begrip 'Loesje' in Zweden te introduceren?